Wydarzenia

Projekt "Ceramika: sztuka w procesie" organizowany przez Willa Waleria - Milanowskie Centrum Kultury przygląda się współczesnej polskiej ceramice w wymiarze zarówno eksperymentalnym i warsztatowym, ale również naukowo-badawczym.
Projekt ma za zadanie rozwijać współczesne praktyki ceramiczne poprzez rezydencje, wystawę oraz seminarium eksperckie.

Głównym i nadrzędnym założeniem projektu jest “zderzanie” różnego podejścia do ceramiki, różnego sposobu pracy i różnych technologii. Celem projektu jest wzmocnienie środowiska ceramików, rozwój kompetencji twórców oraz upowszechnianie wiedzy o współczesnych działaniach, procesach i technologiach w ceramice. Dzięki wsparciu wybitnych instytucji projekt ma szansę trafić do szerszego grona odbiorców, którymi są zarówno środowiska profesjonalnych ceramików, artyści, twórcy interdyscyplinarni, środowiska akademickie, a także odbiorcy kultury i mieszkańcy Milanówka. Działania będą miały charakter otwarty i dostępny (transmisja online z seminarium)

W ramach realizacji projektu odbywać się będą trzy powiązane ze sobą działania, w których będziemy starali się zestawić różne podejścia do ceramicznej materii.

1. Rezydencje artystyczne (ceramiczne), sierpień – wrzesień. 2026
To fundament całego projektu, który ma stworzyć profesjonalne, komfortowe i inspirujące warunki do pracy twórczej, eksperymentów technologicznych i poszukiwań w obszarze ceramiki.
Otwarty nabór (do 31 maja 2026 roku) połączony jest z przeglądem portfolio, w ramach którego wyłonionych zostanie troje artystów, którzy zrealizują autorskie projekty w pracowni ceramicznej Willi Waleria – miejscu, w którym dziedzictwo i historia działają szczególnie mocno.

Przy wyłanianiu rezydentów powołane zostanie jury eksperckie, które podczas wyłaniania rezydentów będzie zwracać szczególną uwagę na różne strategie pracy z ceramiką: mogą to być zarówno tradycyjne techniki garncarskie, formy rzeźbiarskie, odlewy, ale/i również działania eksperymentalne z wykorzystaniem nietypowych materiałów, faktur, szkliw lub alternatywnych metod wypału.

Rezydencje odbywać się będą w Willi Waleria – historycznej pracowni Jana Szczepkowskiego, która wyposażona jest w profesjonalny sprzęt ceramiczny, piece, narzędzia. Dodatkowo Willa Waleria wyposażona jest w zaplecze socjalno-noclegowe, które zapewni twórcom odpowiednie warunki techniczne i atmosferę sprzyjającą koncentracji, eksperymentowaniu i wymianie doświadczeń z innymi twórcami. Każdy rezydent otrzyma możliwość realizacji własnego projektu artystycznego, konsultacji z kuratorem projektu i ekspertami zaproszonymi do udziału w projekcie. Proces twórczy będzie dokumentowany fotograficznie i filmowo, a podczas rezydencji odbędzie się dzień otwarty pracowni, który pozwoli publiczności na podejrzenie procesu twórczego i zrozumienie jakie znaczenie mają poszczególne etapy profesjonalnej pracy z ceramiką. Rezydencje stanowią podwaliny do realizacji kolejnego etapu projektu, którym jest:

2. Wystawa “Obszary przenikania. Sztuka, rzemiosło i technologia w ceramice”, 02.10 - 15.10 2026
Wystawa “Obszary przenikania” otwarta zostanie 02.10 i będzie podsumowaniem działań, które miały miejsce podczas rezydencji. Dodatkowo będziemy chcieli zestawić powstałe realizacje z wybranymi dziełami polskiej ceramiki powojennej ze zbiorów Centrum Rzeźby Polskiej w Orońsku oraz Akademii Sztuk Pięknych im. A. Gepperta we Wrocławiu. Kuratorkami wystawy będą: Dr hab. Katarzyna Chrudzimska – Uhera oraz Aleksandra Bobrowicz – Nadolny.
Wystawa będzie mieć charakter dwugłosowy: połączy prace powstałe w ramach rezydencji artystycznych z wybitnymi dziełami polskiej ceramiki powojennej ze zbiorów CRP Orońsko oraz Akademii Sztuk Pięknych im. A. Gepperta we Wrocławiu. Taki zabieg pozwoli pokazać rozwój ceramiki jako medium, jej przemiany technologiczne, estetyczne i ideowe, a także wzmocni znaczenie ceramiki w polskim polu sztuk wizualnych.
Wernisaż wystawy zostanie połączony z seminarium, co pozwoli publiczności i ekspertom na bezpośrednie zobaczenie rezultatów rezydencji.
W ramach wystawy zaplanowane jest oprowadzanie kuratorskie/autorskie i dodatkowe spotkania edukacyjne.
Integralną częścią wystawy będzie katalog. Papierowa publikacja artystyczno-merytoryczną zawierać będzie: reprodukcje prac, tekst kuratorski, omówienie procesów twórczych, wywiady z artystami, fotografie dokumentujące rezydencję oraz materiały archiwalne dot. Polskiej ceramiki powojennej.

3. Seminarium “Obszary przenikania. Sztuka, rzemiosło i technologia w ceramice”, 02-04.10.2026
Seminarium odbywać się będzie po zakończeniu rezydencji artystycznych i po otwarciu wystawy, co pozwoli na wykorzystanie powstałych prac i doświadczeń twórców jako materiału do analiz, rozmów i refleksji. Do udziału w Seminarium zaproszenia dostali wybitni przedstawiciele polskiej sceny ceramicznej m.in.:
Monika Dąbrowska-Picewicz,
Dr Magdalena Gazur ,
Bogdan Kosak,
Monika Patuszyńska,
Dominika Pinczak,
Dr hab. Bożena Sacharczuk, prof. ASP.
Program seminarium zakłada dwa dni tematyczne z prelekcjami i panelem dyskusyjnym oraz przerwami na poczęstunek. Proponowane tematy:
Dzień 1 – ceramika jako medium
- granice eksperymentu
- współczesne tendencje w collectible design (ceramice unikatowej)
- nietypowe podejście do materiałoznawstwa w ceramice
- artyści pracujący nad procesualnością i materią
- wernisaż wystawy
Dzień 2 – ceramika jako dyscyplina graniczna
-relacje między rzemiosłem, sztuką współczesną a projektowaniem
-ceramika użytkowa i projektowanie produktu w ceramice
-znaczenie technologii w ceramice
-panel dyskusyjny z udziałem praktyków, ekspertów i rezydentów

Całość działań - rezydencje, wystawa, katalog, seminarium, transmisja online, szeroka kampania medialna będzie tworzyć spójny system upowszechniania wiedzy o współczesnej ceramice, jej znaczeniu, potencjale eksperymentalnym i miejscu w polskim polu sztuki. Patronem medialnym wydarzenia będzie m.in. magazyn “Szkło i ceramika”.

Działania “Ceramika: sztuka w procesie” odbywają się w ramach realizacji programu Sztuki Wizualne 2026 Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego i zostały dofinansowane ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego

Terminy:

• Rezydencje artystyczne (ceramiczne), sierpień – wrzesień. 2026
• Wystawa “Obszary przenikania. Sztuka, rzemiosło i technologia w ceramice”, 02.10 - 15.10 2026
• Seminarium “Obszary przenikania. Sztuka, rzemiosło i technologia w ceramice”, 02-04.10.2026

Miejsce: Willa Waleria - Milanowskie Centrum Kultury, Spacerowa 20, 05-822 Milanówek

Tekst: Willa Waleria - Milanowskie Centrum Kultury