Artykuły

Szkło, określane w starożytnym Egipcie jako „płynące kamienie”, ma niezwykłą opalizującą estetykę i może imitować różne materiały, takie jak kamień, lód, cukier i tkanina.

Technika wytwarzania szkła pâte-de-verre sięga drugiego tysiąclecia p.n.e. Stosowana głównie w biżuterii i rzeźbach w starożytnym Egipcie i Rzymie, była powszechnie zapomniana aż do ponownego odkrycia pod koniec XIX wieku we Francji, gdzie stała się popularna w okresie secesji i stosowana do realizowania małych form biżuteryjnych czy misternie zdobionych szklanych obiektów. Francuskie określenie pâte-de-verre tłumaczy się dosłownie jako pasta szklana. Proszki szklane i fryty o różnych wielkości od pudru po małe grudki (tłuczone szkło) miesza się z wodą lub innym medium, np. klej do pâte-de-verre, bullseye „Fusing Glue” lub guma arabska w celu uzyskania wilgotnej pasty, którą można następnie nakładać na puste formy i stapiać w piecu w temperaturze około 700–800°C, aby uzyskać zgrzew w odpowiednim kształcie.

Obecnie jako pâte-de-verre określa się potocznie obiekty z ziarnistą teksturą realizowane poprzez wykładanie formy grubą warstwą wilgotnego szkła w formie pasty, lecz prawdziwe pâte-de-verre z secesji jest znane z pełnych form wypełnionych w całości grysem, który stapia się do jednolitej powierzchni z różną gamą kolorystyczną i detalami. Obie formy są ciekawe i warte uwagi. W realizacji niewiele się różnią i determinuje je temperatura wypału i ilość szkła w formie.

Obiekty tego typu są wypalane w piecach elektrycznych. Po wypale usuwa się negatyw a ewentualne naddatki szkła cyzeluje się za pomocą kamieni szlifierskich na zimno lub piaskuje się powierzchnię. Jest to jedna z ciekawszych form rzeźbiarskich dostępna dla artystów w technikach piecowych. Daje duże możliwości kolorystyczne, jak również uzyskania detalu i powierzchni czy trójwymiaru w obiektach, czy płaskorzeźbach. 

Cały artykuł dostępny w nr 2/2024 "Szkła i ceramiki".  Zamów już teraz