Nasze tematy

Artykuły

Mazowieckie leśne huty szkła gospodarczego Węgrzynowice: I. Huta Modrzewek – Huta Węgrzynowicka

Pieczęć

Oprócz ceramiki, jedną z najliczniej występujących kategorii zaybytków na nowożytnych, a szczególnie XVIII i XIX-wiecznych stanowiskach archeologicznych są pozostałości dawnych szklanych butelek, których fragmenty liczone są niekiedy nawet w dziesiątkach tysięcy sztuk. Uznawane często za tzw. materiał „masowy”, traktowane były do niedawna dość lekceważąco, jednak po bardziej wnikliwym przyjrzeniu się okazuje się, że ukrywają one sporo różnych niespodzianek. Niepozorny na pierwszy rzut oka obiekt szklany, znaleziony w 2007 r. w czasie badań archeologicznych poprzedzających inwestycję budowlaną na terenie dawnego Banku Polskiego, znajdującego się przy ul. Bielańskiej 10 w Warszawie, okazuje się być materialnym świadectwem pewnego szczególnego momentu w polskiej historii, stanowiąc jednocześnie dowód na bezpośredni związek historii gospodarczej kraju z jego historią polityczną. Obiekt ten, to fragment cylindrycznej szyjki, pochodzącej zapewne z butelki w rodzaju burgundzkim sporządzonej z dobrej jakości zielonego szkła, na co wskazuje brak śladów korozji i ogólnie dobry stan zachowania. Szyjka zaopatrzona została w szeroką opaskę taśmową owiniętą wokół wylewu oraz umieszczoną u podstawy okrągłą pieczęć szklaną, na której odciśnięto wersalikowy napis „GROMADA / WSI / CHOCIWEK / POWIAT”. Trzeci i czwarty wyraz oddziela cienka, pozioma kreska, a całość napisu rozmieszczono wewnątrz okręgu zaznaczonym linią. Zarówno zastosowana typografia, precyzja wykonania liternictwa, jak i symetryczny układ napisu wskazują na użycie przez majstra szklarskiego specjalnie wykonanego, grawerowanego w metalu tłoka pieczętnego do sporządzenia odcisku, co może świadczyć o tym, że producent szkła miał w planach długotrwałe wykorzystywanie go do sygnowania dużych partii butelek. Wszelkie niedokładności rysunku spowodowane zostały jedynie różnicą temperatur pomiędzy powierzchnią metalowej matrycy, a powierzchnią masy szklanej.

Cały artykuł dostępny w nr 1/2024 "Szkła i ceramiki". Zamów już teraz

Wróć
W najnowszym numerze
2 / 2024
linia Ceramiczne podróże prof. Ireny Lipskiej-Zworskiej
linia Wojciech Olech. Tytan pracy
linia Po_kłosie. Stanisława Brach
linia Szklane „eksperymenty” w Krakowie
linia Porcelanowy świat Johanna Joachima Kaendlera
linia Jan Sylwester Drost (1934-2024). – In memoriam
linia Tadeusz Bąbel. Garncarz z Kątów Denkowskich
linia Szkło unikatowe w twórczości Krzysztofa Henisza
linia Ckliwie na szkliwie – osobista kolekcja wspomnień na ceramicznych talerzach
linia Masterclass. Płynący Kamień – pâte-de-verre Natalia Komorowska
więcej
  linia Newsletter

Chcesz być na bieżąco informowany o aktualnych wydarzeniach i artykułach? Zapisz się do newsletter.

Oświadczam, że zapoznałem się i akceptuję: Polityka prywatności