Nasze tematy

Artykuły

Produkcja szkła okiennego. Szkło płaskie – metoda ręczna

Szkło okienne z cholew (niem. Zylinderglas) – w taflarni następowało wydmuchanie (niem. Walzenglasverfahren) za pomocą piszczeli walca szklanego (cylindra), który po rozcięciu dna i szyjki oraz wzdłużnym rozcięciu był prostowany do kształtu płyty.

Nabier, nabel (niem. Nabel) – poszerzony koniec piszczeli, na który nabiera się porcję masy szklanej, m.in. do produkcji cholew.

Papysztyl, sztyl – uchwyt na piszczeli – drewniana nakładana oprawka piszczeli, za którą hutnik trzyma piszczel podczas formowania większych wyrobów szklanych, m.in. cholewę.

Prostownia, sztrekownia (niem. Streckofen) – piec używany przy prostowaniu cylindra w celu uzyskania tafli szkła. Według dostępnej literatury w skład zespołu wykonującego szkło okienne metodą ręczną wchodzili: tafelnik (hutnik majster), nabieracz, kulkarz, bańkarz i pomocnik. Nabieracz nabierał porcję szkła, kulkarz nadawał jej kształt jajowatej kulki, bańkarz, po ponownych nabraniach szkła, formował bańkę, hutnik wydmuchiwał i formował cholewy, pomocnik walcarz zaś pomagał przy otwieraniu dna cholewy i układał gotowe cholewy na kozłach.

Cały artykuł dostępny jest w nr 3/2025 "Szkła i ceramiki".  Zamów już teraz 

Rysunek: Proces kształtowania holewy

Wróć
W najnowszym numerze
4 / 2025
linia Ludwik Fiedorowicz. Wczoraj i Dziś
linia Nigdy nie mówiłem, że jestem artystą. Stanisław Możdżeń
linia Surowa i dzika. Mineralna pamięć miejsca
linia O życiu i twórczości Władysławy Prucnal
linia Młode talenty – Kacper Pielaszek
linia „Porcelana TERAZ!”. Wałbrzych wraca do swoich korzeni
linia Uratowane dziedzictwo. Szkło użytkowe ze zbiorów Pałacu Schoena Muzeum w Sosnowcu
linia Szkliwa dla praktyka – na przełaj przez naukę i technikę. Część 1. Podstawy teoretyczne
linia Izabela Zdrzałka – pionierka, ceramiczka. Między dyscypliną a artystyczną swobodą
linia Master class. Sztuka toczenia – naczynie z pokrywką
więcej
  linia Newsletter

Chcesz być na bieżąco informowany o aktualnych wydarzeniach i artykułach? Zapisz się do newsletter.

Oświadczam, że zapoznałem się i akceptuję: Polityka prywatności